Phát Triển Kỹ Năng Lãnh Đạo

Mô tả

Góc nhìn Aha

Chín giờ sáng thứ Hai, bạn mở danh sách việc cần làm và đếm được hai mươi ba dòng. Đến sáu giờ chiều, bạn gạch được mười chín dòng, mệt rã rời, và vẫn có cảm giác chưa làm được việc gì đáng kể. John Maxwell viết một chương dành riêng cho cảm giác ấy, và theo mình đó là chương đáng đọc nhất trong cuốn sách này.

Phát Triển Kỹ Năng Lãnh Đạo là một trong những cuốn đầu tiên Maxwell viết về lãnh đạo, ra đời đầu thập niên 1990. Nó được tổ chức như một giáo trình tự học, mỗi chương một phẩm chất: ảnh hưởng, ưu tiên, chính trực, tạo ra thay đổi, giải quyết vấn đề, thái độ, phát triển con người, tầm nhìn, kỷ luật bản thân. Tinh thần chung là muốn dẫn dắt người khác thì rèn mình trước.

Chương về ưu tiên dựa trên nguyên tắc 80/20, tức số ít việc mang lại phần lớn kết quả. Maxwell đề nghị soi mỗi việc bằng ba câu hỏi. Việc nào mình bắt buộc phải làm vì chỉ mình làm được? Việc nào mang lại kết quả cao nhất? Việc nào cho mình sự thỏa mãn lớn nhất? Việc nằm ngoài cả ba thì nên giao đi hoặc bỏ.

Ý khiến mình dừng lại nằm ở chương phát triển con người. Maxwell viết rằng người lãnh đạo được đo bằng những người mình đã giúp giỏi lên, chứ không phải bằng lượng việc tự tay mình hoàn thành. Câu này đảo ngược cách phần lớn chúng ta được khen suốt những năm đầu đi làm. Ta được thăng chức vì làm giỏi, rồi ngay sau đó được yêu cầu ngừng làm và bắt đầu giúp người khác làm.

Làm đào tạo và đồng hành với doanh nghiệp, mình thấy cú chuyển ấy là chỗ nhiều người quản lý mắc lại lâu nhất. Họ nói “để em làm luôn cho nhanh”, “giao rồi cũng phải sửa lại”, “tháng này chạy số đã, đào tạo tính sau”. Mỗi câu đều hợp lý trong ngày hôm đó. Cộng lại sau một năm, đội vẫn ở nguyên chỗ cũ và người quản lý kiệt sức hơn.

Mình cũng tự soi danh sách của mình bằng ba câu hỏi kia. Có bao nhiêu dòng mình giữ lại chỉ vì làm nó quen tay và được khen? Câu trả lời không dễ chịu. Những việc mình làm giỏi nhất thường cũng là những việc mình khó buông nhất, dù chúng đã không còn thuộc về hai mươi phần trăm quan trọng.

Cuốn sách có những giới hạn nên biết trước. Maxwell từng là mục sư, nên rất nhiều ví dụ đến từ nhà thờ và các tổ chức phi lợi nhuận ở Mỹ, khá xa với một xưởng sản xuất hay chuỗi cửa hàng ở Việt Nam. Văn phong dày đặc danh sách, châm ngôn và các chữ viết tắt, đọc nhanh thì thấy hay, gấp sách lại thì khó nhớ. Các phẩm chất được trình bày như lời khuyên từ kinh nghiệm, gần như không có dữ liệu kiểm chứng. Chương về thái độ có lúc nghiêng về tinh thần lạc quan kiểu Mỹ, dễ khiến người đọc nghĩ rằng chỉ cần nghĩ tích cực là đủ.

Điều mình bổ sung là thứ tự. Sách xếp chín mười phẩm chất ngang nhau, trong khi một người quản lý ở doanh nghiệp SMEs không thể rèn tất cả cùng lúc. Theo quan sát của mình, nên bắt đầu ở ưu tiên, vì chưa dọn được lịch của mình thì chưa có giờ nào để phát triển ai. Tầm nhìn và ảnh hưởng đến sau, khi bạn đã có vài giờ trống mỗi tuần dành cho con người.

Việc nhỏ mình rút ra từ cuốn này là cuối mỗi tuần dành mười lăm phút nhìn lại lịch. Mình đánh dấu những việc thuộc nhóm tạo ra kết quả cao nhất, rồi đếm xem chúng chiếm bao nhiêu giờ. Con số ấy thường thấp hơn mình tưởng, và nó cho mình biết tuần sau cần giao bớt việc gì.

Sách hợp với chủ doanh nghiệp và quản lý muốn tự học tuần tự, mỗi tuần một chương, có bút và giấy bên cạnh. Người mới lên quản lý sẽ được nhiều nhất. Nếu bạn cần phương pháp cho cả tổ chức, hoặc dị ứng với lối viết nhiều châm ngôn, cuốn này không dành cho bạn.

Trong những việc bạn làm tuần này, việc nào thật sự thuộc về hai mươi phần trăm tạo ra phần lớn kết quả?

Link mua sách