Đừng Bao Giờ Đi Ăn Một Mình

Mô tả

Góc nhìn Aha

Một cậu bé con nhà thợ thép vác túi gậy đi sau lưng những người giàu nhất vùng trên sân golf. Cậu để ý cách họ nói chuyện với nhau giữa các lỗ gôn: ai giới thiệu ai, ai nhờ ai một việc, ai giúp con ai vào trường nào. Cậu bé ấy là Keith Ferrazzi, và nhiều năm sau ông viết rằng bài học lớn nhất của mình đến từ sân golf đó, không phải từ trường lớp.

Bài học ấy là những người thành công không giỏi hơn bố ông bao nhiêu. Họ chỉ quen biết nhau, và giúp nhau. Đừng Bao Giờ Đi Ăn Một Mình, viết cùng Tahl Raz, là cách ông biến nhận xét đó thành một kỷ luật sống. Nguyên tắc nền là sự hào phóng: xây quan hệ không phải là xin danh thiếp, mà là tìm cách giúp người khác thành công và đừng ghi sổ ai nợ ai.

Nguyên tắc thứ hai là xây trước khi cần, vì lúc cần mới đi tìm thì đã muộn. Phần còn lại là hàng loạt thói quen rất cụ thể. Giữ liên lạc đều bằng những lời hỏi thăm ngắn. Tìm hiểu về một người trước khi gặp họ. Biến bữa ăn thành nơi những người nên biết nhau được ngồi cùng bàn, và đó cũng là lý do của cái tên sách.

Ý làm mình dừng lại là vai trò người kết nối. Đọc Ferrazzi, mình rút ra rằng giá trị của một người trong mạng lưới không đo bằng số người họ quen, mà bằng số người họ đã giới thiệu cho nhau. Cách đo này đổi hẳn câu hỏi. Thay vì “mình cần quen thêm ai”, câu hỏi thành “hai người nào mình biết nên gặp nhau”.

Làm đào tạo và đồng hành với doanh nghiệp, mình thấy mạng lưới của nhiều người chủ hẹp dần theo năm tháng mà họ không hay. Mình hay nghe “anh bận lắm, cà phê với ai bây giờ”, hoặc “quan hệ thì khi nào cần mình gọi”. Ở phía bên kia, một người bạn cũ của họ có thể đang nói “ông ấy chỉ gọi khi có việc”. Sau vài năm, người chủ chỉ còn nói chuyện với nhân viên và khách hàng, tức là với những người ít khi hỏi ngược lại mình.

Mình đem câu hỏi ấy về phía mình: lần gần nhất mình gọi cho một người mà không cần gì ở họ là khi nào? Nếu phải nghĩ lâu mới nhớ ra, thì mạng lưới của mình đang được dùng như một cái kho, chứ chưa được chăm như một khu vườn.

Về giới hạn, mình nói thẳng vài điều. Giọng văn rất Mỹ, nhiều đoạn đọc như một chiến dịch quảng bá bản thân, và người hướng nội có thể thấy mệt ngay từ những chương đầu. Nhiều lời khuyên về công cụ đã cũ. Một số cách tiếp cận người có vị trí cao mà tác giả kể với vẻ tự hào, nếu đem về một môi trường coi trọng thứ bậc và sự giới thiệu, dễ bị xem là đường đột.

Điều đáng lo hơn là ranh giới giữa hào phóng thật và hào phóng có tính toán. Ferrazzi bảo đừng ghi sổ, nhưng cả cuốn sách lại được trình bày như một chiến lược để tiến thân. Người đọc phải tự giữ ranh giới ấy, vì sách không giữ giúp.

Mình bổ sung một ý mà sách nói chưa đủ: sâu trước, rộng sau. Với phần lớn chủ doanh nghiệp SMEs, hai mươi mối quan hệ được chăm đều có ích hơn hai nghìn số điện thoại. Một buổi cà phê hai người, mỗi tuần một lần, đã là đủ nhịp.

Cách mình áp dụng rất đơn giản. Mỗi tuần ba lời hỏi thăm ngắn cho ba người mình không cần gì ở họ, và mỗi tháng một lần giới thiệu hai người với nhau, kèm một câu nói rõ vì sao họ nên gặp.

Sách hợp với chủ doanh nghiệp đang nhận ra danh bạ của mình chỉ còn nhân viên và khách hàng, và với người trẻ mới đi làm chưa biết bắt đầu xây quan hệ từ đâu. Nếu bạn dị ứng với giọng tự quảng bá, hoặc đang tìm một cuốn sách về tình bạn sâu, bạn nên chọn cuốn khác.

Tuần này, bạn có thể giới thiệu hai người nào với nhau mà cả hai đều được lợi?

Link mua sách