Keep Going

Mô tả

Góc nhìn Aha

Bắt đầu thì khó, nhưng tiếp tục vào năm thứ mười, khi không còn ai vỗ tay, thì sao? Austin Kleon viết Keep Going từ đúng câu hỏi ấy. Ông kể rằng mình viết nó trong một giai đoạn mệt và mất phương hướng, khi công việc sáng tạo không còn dễ như trước và thế giới xung quanh thì ồn ào hơn bao giờ hết.

Sách gồm mười lời khuyên, vẫn theo dạng nhỏ, vuông, nhiều hình vẽ tay quen thuộc của tác giả. Xem mỗi ngày như một ngày lặp lại, và chỉ lo làm tốt việc của hôm nay. Dựng cho mình một góc yên tĩnh, tách khỏi tin tức và điện thoại. Quên danh từ đi, hãy làm động từ. Làm ra những món quà. Chú tâm đến điều bình thường. Cho phép mình đổi ý. Khi bế tắc thì dọn dẹp. Ra ngoài đi bộ. Và kiên nhẫn như người làm vườn, vì công việc cũng có mùa.

Lời khuyên làm mình dừng lại là chuyện danh từ và động từ. Kleon viết rằng nhiều người muốn có danh xưng mà không muốn làm việc đi kèm nó. Muốn là nhà văn mà không viết, muốn là họa sĩ mà không vẽ. Quên danh từ đi, hãy làm động từ. Danh xưng là thứ người khác trao cho, còn động từ thì sáng nào mình cũng tự làm được.

Làm đào tạo và đồng hành với doanh nghiệp, mình gặp nỗi lo về danh từ nhiều nhất ở những người vừa được cất nhắc. “Em chưa thấy mình ra dáng quản lý.” “Tụi nó có nể em không anh?” “Em sợ mình không đủ tầm.” Những câu ấy rất thật, và không trả lời được bằng suy nghĩ. Trong khi đó, việc của ngày hôm nay lại rất cụ thể: ngồi với một nhân viên mười lăm phút, hỏi bạn ấy đang vướng ở đâu, và nghe cho hết.

Mình tự hỏi: nếu bỏ chức danh sang một bên, hôm nay mình muốn làm việc cụ thể nào cho đội? Câu hỏi ấy gỡ được khá nhiều thứ. Người chủ lâu năm cũng có danh từ của mình, người sáng lập, người gánh vác, và đôi khi danh từ ấy giữ họ ở lại với những việc lẽ ra đã nên trao đi.

Ý thứ hai mình giữ là về nhịp. Kleon không tin vào những bước nhảy lớn. Ông tin vào một thói quen hằng ngày đủ đơn giản để giữ được cả trong tuần tồi tệ nhất, và gợi ý ghi lại mỗi ngày mình đã làm được gì để thấy mình đang đi. Với công việc xây dựng con người, vốn chậm và khó đo, cách nhìn này làm mình bớt sốt ruột.

Giới hạn của cuốn sách giống cuốn trước của ông. Nó mỏng, nhiều hình, ít chiều sâu, và đọc chưa đến một giờ. Các lời khuyên dựa trên trải nghiệm cá nhân của tác giả và trích dẫn từ những nghệ sĩ ông yêu thích, không dựa trên nghiên cứu nào. Vài ý trùng với cuốn trước, nên ai đọc cả hai sẽ thấy lặp.

Sách cũng viết cho người làm nghề sáng tạo tự do, có quyền tắt điện thoại buổi sáng và đi bộ giữa giờ. Người điều hành một doanh nghiệp, với khách hàng gọi lúc bảy giờ và nhân viên chờ quyết định, phải tự dịch sang hoàn cảnh của mình. Và những lúc mệt kéo dài vì công việc quá tải thật sự thì một góc yên tĩnh không đủ. Lúc ấy cần xem lại khối lượng việc và cách phân việc, điều mà cuốn sách không nói tới.

Điều mình bổ sung cho người quản lý là một phiên bản của góc yên tĩnh có tính đến đội. Ba mươi phút đầu ngày không mở tin nhắn, và đội biết điều đó. Trong ba mươi phút ấy, mình viết một câu: hôm nay mình giúp ai lớn thêm một chút, bằng việc gì. Cuối ngày ghi lại đã làm hay chưa. Sau một tháng, trang giấy ấy cho mình biết mình là người quản lý kiểu nào, rõ hơn mọi bản tự đánh giá.

Mình không đọc cuốn này một lần. Mình để nó trên bàn và mở một chương vào những ngày nặng nề, như cách người ta uống một cốc nước. Nó hợp cho những ngày mệt, cho người đã làm một việc đủ lâu để thấy nhàm, cho người mới nhận vai trò và đang ngợp. Nó không hợp khi bạn cần một phương pháp, một kế hoạch, hay lời giải cho một vấn đề cụ thể.

Hôm nay, động từ của bạn là gì?

Link mua sách