Tạo Dựng Thương Hiệu Cá Nhân

Mô tả

Góc nhìn Aha

Trong một buổi gặp gỡ, hai người trao danh thiếp cho nhau, nói vài câu, rồi quay sang người khác. Một tuần sau, người này còn nhớ gì về người kia? Thường là không gì cả. Cuốn sách của Yamamoto Hideyuki xoay quanh khoảng trống ấy, giữa điều mình là và điều người khác nhớ về mình.

Tạo Dựng Thương Hiệu Cá Nhân là một cuốn sách Nhật thuộc dòng kỹ năng công sở, viết gọn và thực tế. Theo phần giới thiệu của sách, nội dung đi theo ba việc: nhận ra thế mạnh của mình, thể hiện thế mạnh ấy theo cách tốt nhất, và làm cho người khác ghi nhận nó. Bên cạnh đó là lời khuyên về hình ảnh chuyên nghiệp và mạng lưới quan hệ. Mình nói trước rằng mình dùng cuốn này để lấy khung suy nghĩ hơn là để học một phương pháp chi tiết.

Điều mình thấy đáng giá là thứ tự của ba việc ấy. Phần lớn lời khuyên về thương hiệu cá nhân ngày nay bắt đầu từ việc thứ ba: đăng bài thế nào, chụp ảnh ra sao, xuất hiện ở đâu. Cuốn sách này đặt việc nhận ra thế mạnh lên đầu. Thương hiệu cá nhân bắt đầu từ việc biết mình giỏi gì, rồi mới đến chuyện cho người khác thấy.

Việc thứ nhất nghe dễ mà khó hơn hai việc còn lại, và đó là chỗ mình dừng lại. Thế mạnh thật của một người thường là thứ họ làm nhẹ nhàng đến mức không coi đó là tài. Người giải thích dễ hiểu nghĩ đó là chuyện đương nhiên. Vì vậy thế mạnh hiếm khi tự mình nhìn ra, nó cần được người khác gọi tên.

Làm đào tạo và đồng hành với doanh nghiệp, mình gặp hai thái cực. Một bên là những người rất giỏi nói “em cứ làm tốt việc của mình, ai cần thì tự biết”, “khoe ra kỳ lắm”. Bên kia là những người nói “phải có thương hiệu cá nhân thì mới có khách”, rồi dành nhiều giờ cho hình ảnh hơn cho tay nghề. Chủ doanh nghiệp đứng giữa lại hay lo “nhân viên nổi quá thì nó bỏ mình đi”. Ba câu ấy cùng dựa trên một cách hiểu: thương hiệu cá nhân là chuyện phô ra.

Mình hiểu khác. Thương hiệu của một người là điều người khác nói về họ khi họ không có mặt, và nó được tạo ra chủ yếu bằng cách họ làm việc. Câu hỏi mình tự đặt là: nếu hỏi năm người từng làm việc với mình, họ sẽ dùng những chữ nào để tả mình, và năm câu trả lời có giống nhau không?

Về giới hạn, mình cần nói rõ vài điều. Sách viết trong bối cảnh công sở Nhật, nên một số lời khuyên về tác phong cần được cân nhắc lại khi đem về môi trường Việt Nam. Thông tin bằng tiếng Việt về tác giả và về bản gốc khá ít, người đọc khó kiểm tra những gì sách dựa vào. Sách thuộc dòng kỹ năng ngắn gọn, nên phần nhận diện thế mạnh, phần khó nhất, theo mình chỉ nên xem là gợi ý, không thay được một công cụ đánh giá đã qua kiểm chứng.

Điều mình muốn bổ sung là một phép thử đơn giản cho thế mạnh, gồm ba câu. Việc gì người khác hay tìm đến mình để nhờ? Việc gì mình làm xong mà không thấy mệt? Việc gì mình làm tốt hơn hẳn sau mỗi lần lặp lại? Với mình, thế mạnh là điều người khác xác nhận, không phải điều mình tự tuyên bố.

Việc nhỏ có thể làm trong tuần là nhắn cho ba người từng làm việc gần với bạn, hỏi đúng một câu: khi nào anh chị thấy em làm tốt nhất? Đừng gợi ý, đừng sửa câu trả lời. Ghi lại nguyên văn những chữ họ dùng.

Cuốn sách hợp với người đi làm vài năm, làm tốt mà ít được biết đến, với quản lý mới lên cần ý thức hơn về hình ảnh của mình trước đội, và với người làm nghề tự do đang bắt đầu tìm khách. Nếu bạn cần chiến lược nội dung trên mạng xã hội, hoặc một phương pháp có nghiên cứu đứng sau, cuốn này không phải là thứ bạn tìm.

Một tuần sau lần gặp gần nhất, người đối diện còn nhớ điều gì về bạn, và đó có phải điều bạn muốn họ nhớ?

Link mua sách